Tadımda yoğunluk neyi anlatır
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir ölçüttür; nota çeşitliliğiyle karıştırılmamalıdır. Değerlendirmeye yakmadan girişmek işinizi kolaylaştırır, çünkü çubuğun çıplak kokusu elinize bir referans noktası verir bilhassa yeni başlayanların gözünden kaçan bir ayrıntıdır. Burada no. 1 tubos benzeri tüple korunan bir kutu ve no. 2 torpedo benzeri tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Soğuk çekişte ağıza gelen tat ne kadar net ise aroma gücü o ölçüde fazla sayılır ve bu küçük alışkanlık bütün notları daha sağlam bir zemine oturtur. Sonucu hemen kaydetmek iyi olur, çünkü bellek çabucak silikleşir. Her çubuğu iki kez koklamak hatayı azaltır çünkü gürültülü ortamlarda ince notalar çabucak gözden kaybolur. Aroma gücü tek başına iyilik ölçüsü sayılmaz; sadece gücü anlatır. Bu yüzden ilk denemede sabırlı olmak ve kriterleri önceden netleştirmek en doğru yol sayılır. Kriter netleşince her çubuk aynı terazide tartılır ve yorumlar birbiriyle tutarlı olur. Değerlendirme sırasında dikkat dağıtıcı şeyler kenarda kalırsa dikkat artar.
İlk üçte bir bölümden sonuna aroma yolculuğu
Bir sigarillonun aroması baştan sona aynı kalmaz; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle değerlendirmek yanıltıcıdır ayrıca erken davranıp sonuç çıkarmak kolay görülen bir hatadır. İlk üçte birlik bölümde tat çoğunlukla hafif ama temiz gelir elbette bu sıralama her üründe birebir geçerli olmayabilir. Tadımda no. 3 tubos benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım kısa sürer zira asıl tat genellikle burada gizlidir. İkinci evrede aroma gücü çoğu zaman yükselir ve notalar koyulaşır hem de çoğu zaman ilk birkaç çekişten çıkarılan sonuç yarım kalır. Petit churchills benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha geç gelir gerçekten bu yüzden yavaş gitmek fayda getirir. Sonlara doğru ısı arttığından acımsı notalar baskın olabilir nitekim ısınmış tütün kendi karakterini ancak ortalarda gösterir. Her evre için ayrı bir not vermek daha adil sonuç sağlar. Bölümlerin geçişi çoğu zaman net olmaz, bu yüzden yaklaşık olarak üç parçaya bölmek işinizi görür. Geçişleri fark etmek için nefes sıklığını değiştirmemek gerekir. Çok sık nefes almak ısıyı artırır ve tadı bozar.
Beş basamaklı puan ölçeğiyle yoğunluk notu verme
Aroma gücünü puanlamak kişisel yorumu daha okunur hâle getirir mutlaka sabit aydınlatma ve sakin bir köşe seçilmelidir. Bir ile beş arası giden bir skala çoğu tadımcı için yeterlidir bu da tadım notlarını insandan insana daha karşılaştırılabilir kılar. Bir belli belirsiz notayı, 5 de damakta baskın duran yoğun notayı anlatır böylece odak bölünmez ve yorum doğruluğu yükselir. Petit julietas benzeri ince ve kısa bir çubuk genellikle düşük basamaklarda yer alır ve ileride okunduğunda hangi noktayı kastettiğiniz hemen anlaşılır. Petit julietas 25'lik benzeri aynı boydaki bir kutu de tatlı tonları yüzünden yakın bir not çıkarabilir yoksa aynı ürün iki farklı puan çıkarabilir. Notu yazmadan önce en az üç nefes almak şarttır diğer taraftan yarım puanlar yazmak fazladan bir yük getirir. Ölçeği her tadımda aynı tutmak karşılaştırmayı mümkün kılar. Ölçeğin orta noktası en çok kullanılan puandır, çünkü ılımlı çubuklar büyük kısmını kapsar. Uç noktalardaki puanlar gerçekten belirgin hâllerde kullanılmalıdır. Böylece not defteri ayırt edici kalır.
Çubuk kalınlığı aromayı nasıl değiştirir
Çubuğun kalınlığı, dumanın hızını hem de aroma gücünü belirgin biçimde değiştirir bu nedenle kül hattının eşit ilerlemesini de izlemek gerekir. İnce bir çubuk daha çabuk ısınır, bu yüzden keskin notalar çabuk öne çıkar nitekim dar çaplılarda sıcaklık artışı çok daha hızlıdır. Petit royales aroma profili benzeri ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi kolayca fark edersiniz ısınma temposu ise aromayı hemen etkileyen bir etkendir. Kalın çubuklarda çekiş daha serin gelir ve notalar sonradan açılır hem de bu hız aromanın okunma süresini kısaltır. Baldan yana yumuşak puro gibi bal ve badem tonlu bir kutu bu farkı iyi örnekler kül oluşumu dengesizse not bölümüne yazılmalıdır. Serin duman tadı daha ayrıntılı kılar fakat gücünü azaltmaz aksine geniş gövdede duman daha uzun bir süreye dağılır. Dolayısıyla çapı kayıtlara yazmak unutulmamalı. Farklı kalınlıklarda iki çubuğu aynı günde denerken ilk olarak dar çaplıyı sonra kalını seçmek iyi olur. Bu şekilde güçlü tat hafif olanın tadını bastırmaz. Aradaki bekleme süresi en az otuz dakika tutulmalıdır.
Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı
Lezzet iki yoldan gelir: damaktaki his ve burun boşluğunun yakaladığı aroma oysa bu iki kanal birbirini besler fakat aynı şey değildir. Gücü doğru ölçmek adına bu iki kanalı ayrı ayrı yazmak gerekir bu ayrım ilk bakışta küçük gelse de yorumları oldukça etkiler. Nefesi dudaktan verirken burun yoluyla yavaşça çıkarmak retrohale yöntemidir mesela hafif bir soluk aromayı çok zengin gösterir. Romeo y julieta short churchills benzeri kremsi bir robusto bu yöntemle aroma katmanını net gösterir ayrıca burun tıkalıyken yapılan tadımlar sağlam sayılmaz. Short sports tadım notları gibi ince bir çubuk de kuru tonu daha hızlı bırakır hızlı bir çekiş de narin notaları siler. Yoğunluk dilde zayıf fakat burunda belirgin çıkabilir benzer biçimde çok sıcak bir yemekten hemen sonra duyarlılık körelir. Bu iki notu karşılaştırmak öğretici olur; Bu iki notu ayırmak kafa karışıklığını önler. Yeni başlayan tadımcılar açısından önce koku yoluyla algılanan notalara bakmak işi basitleştirir. Deneyim arttıkça dil kısmı de ayrıntı göstermeye başlar. Farklı kokuları isimlendirmeyi alışkanlık yapmak hafızayı güçlendirir.
Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları
Damak yorulduğunda aroma gücü gerçekte olduğundan düşük hissedilir ayrıca öğün arasında deneme yapıyorsanız bu önlem daha da değer kazanır. Dolayısıyla her denemeden sonra ılık bir yudum su almak iyi bir alışkanlıktır bu basit önlem aroma gücünün gerçek yüzünü görmenizi mümkün kılar. Wide churchills gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu tadılıyorsa sade soda daha uygundur çünkü doymuş bir damak en belirgin aromayı dahi silik hissettirir. Şekersiz kahve kakao notalarını öne çıkarır, tatlı içecek ise onları bastırır üstelik çok soğuk sıvılar dili uyuşturur hem de tat hissini düşürür. Puritos serisi neye benzer benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün karakteri su ile daha temiz anlaşılır o nedenle temizlik aşaması ihmal edilmemelidir. Yanındaki içeceği her tadımda sabit tutmak karşılaştırmayı korur nitekim yoğun şekerli içecekten sonra baharatlı notalar gerçekte olduğundan güçlü hissedilir. Yemekten hemen sonra değerlendirme yapmak önerilmez. Kahve ve su haricinde çay de kullanılabilir; asıl mesele içeceğin sade olmasıdır. Ağız temizlendikten sonra birkaç dakika ara vermek faydalıdır. Aceleyle başlanan tadım çoğunlukla hatalı sonuçlanır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Sigarillo ölçüsünde içim hızlı sürdüğünden yoğunluk dalgalanması daha az bir alanda yaşanır ayrıca başlangıç notu bu ölçülerde çabucak silinebilir. Dolayısıyla ilk çekişler ile bitiş arasındaki oynamayı yakalamak daha zordur bu yüzden küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne göre daha dikkatli incelenmelidir. Club kalınlığında sigarillo gibi club kalınlığında bir çubuk orta bölümü genişletir böylece aroma gücünü gözlemeyi rahatlatır zira her çekişin ağırlığı daha büyüktür. 20 mini sigarillo nasıl içilir benzeri mini ölçü de kakao tonunu çabucak gösterip biter zira geçiş uzun süre değil birkaç çekişte olup biter. Mini ölçülerde iki çubuk denemek tek çubuktan daha sağlam sonuç sunar bu sebeple düzenli ve eşit aralıklı nefes tercih edilir. Kutu kokusu yakmadan önceki ilk izlenimi oluşturur dolayısıyla not almayı çubuk yanarken değil de bitişten hemen sonra denemek kolaylık sağlar. Bunu ayrı yazmak iyidir. Ölçü küçüldükçe tat ayrıntısı azalır, ama güç algısı korunabilir. Bu nedenle küçük çubuk notlarını büyük boy kayıtlarıyla doğrudan kıyaslamamak daha doğru olur. Ayrı bir bölüm kullanmak yararlıdır.
Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak
Tek seferlik bir deneme yoğunluk konusunda kesin bir fikir sunmaz yani her deneme önceki denemenin üzerine eklenir. Günün yorgunluğu, ortam ve zaman izlenimi etkiler bu alışkanlık üç dört tadımdan sonra gözle görülür katkı sağlar. Bu yüzden küçük bir not defteri açmak işe yarar yoksa aynı aromalar her seferinde yeniden öğrenilir. San cristobal 20 aniversario benzeri yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde denendiğinde kakao notası aynı kalıyor mu anlaşılır ayrıca aynı ürüne dönüp bakmak ilerlemeyi görmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu yoğunluğu nasıl benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise yoğunluk puanının ne kadar sabit kaldığını gösterir bu durum boşa emeğe yol açar. Saat, puro adı ile not deftere yazılmalı gerçekten en eski kayıtlar ileride açıldığında ilginç farklar gösterir. Notlar birbirinden iki puandan çok sapma varsa koşullar yeniden düşünülmelidir. Haftalar içinde kendi ölçütünüz netleşir. Defterde öz ifadeler uzun paragraflardan daha işlevseldir. Mesela ikinci evre belirgin sedir kokusu gibi bir not tatmin edici sayılır. Sonradan okunduğunda anlaşılır olmalıdır.
Gövde ile aroma yoğunluğunu birbirinden ayırmak
Gövde, içimin damaktaki dokusunu anlatır; yoğunluk de tatların belirginliğidir zira bu iki ölçüt aynı yönde hareket göstermek zorunda değildir. İkisi sıklıkla birbirine karıştırılır, oysa ayrı ölçülür bu iki kavramı ayırmak nihayetinde daha dürüst bir yorum ortaya çıkarır. El principe tadım notları gibi küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olup sedir notasını belirgin verebilir örneğin sert bir duman sönük bir tatla gelebilir. La cabaña gibi dengeli bir kutu ise orta dolgunlukla badem notasını güçlü tutar üstelik dolgun bir içim aromasız da kalabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir çubuk güçlü aroma verebilir tersi hâl da geçerlidir. Farkı görmek için iki ayrı not tutmak işe yarar bu nedenle tek ifadeyle yoğun demek yerine ayrı ayrı yorumlamak iyidir. Dolgunluğa bakarak aroma gücünü tahmin etmek yanlış sonuç verir. Aynı gövdeli iki ürün arasında aroma farkı aramak ince bir iştir. Bu yeteneğin ilerlemesi sabır ve düzenli not tutmayı gerektirir. Sonuçta en güvenilir kriter kişisel damak zevkiniz kalır.
Nem ve havalandırma ile yoğunluk algısı
Oda, aroma izlenimini en az çubuğun kendisi kadar etkiler demek ki en sağlam değerlendirme şartları sabitlemekle mümkündür. Fazla kuru bir ortamda tütün çabuk yanar böylece keskin tonlar abartılır bu nedenle ortam şartlarını de deftere eklemek yararlıdır. Aşırı nemli havada ise çekiş ağırlaşır ve aroma silikleşir ısı de yaprağın yanma hassasiyetini etkileyen ayrı bir değişkendir. La prado nasıl içilir benzeri ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken ahşabın koruduğu durumu dikkate almak gerekir aksi halde farklı günlerde çıkan not farkı üründen sanılabilir. Magnífico onlu kutu benzeri orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda denenirse fark daha doğru görülür tadım günü planlarken bu etkeni hesaba katın. Havalandırma odadaki yabancı kokuları dağıtır, parfüm ise koku duyusunu şaşırtır hâlbuki asıl etken sıklıkla odadaki nem veya esinti olur. Tadımı hep aynı odada yapmak en güvenilir yoldur. Kapalı bir ortamda duman yoğunlaşırsa sonraki denemenin aroması hatalı okunabilir. Pencere aralığı sağlamak çoğu zaman işe yarar. Rüzgar çok sertse kül düzeni şaşar.